BREKEBEEN - 13 SEPTEMBER 2008
Afshin Ellian is een scherpe analyticus die veel weet en ziet en meestal harde conclusies durft te trekken. Maar als het gaat over zijn geboorteland Iran heeft de goede man daar soms, heel begrijpelijk natuurlijk, moeite mee. Dan vervalt ook hij in naïef wensdenken.
Op zijn weblog somt Ellian op vrijdag 12 september de gevaren op die verbonden zijn aan een aanval van Israël op Iran. Het is dan inderdaad te verwachten dat Iran op drie fronten zal terugslaan: Via de Hezbollah in Libanon, via de Gazastrook en vanuit Iran zelf. Geen prettige gedachte. Ben ik het geheel mee eens.
Maar wat Ellian ons willens en wetens verzwijgt, of misschien wel door zijn emotionele verbondenheid met de onschuldige bevolking van Iran over het hoofd ziet, is dat een aanval op Iran voor Israël juist nu gunstig is, en wel om een aantal redenen:
Israël zal onvoorwaardelijke steun krijgen van de VS.
Een aanval op Iran zal de VS ertoe dwingen onvoorwaardelijk voor Israël te kiezen. Een voorproefje daarvan kregen we al toen de VS achter Georgië gingen staan, nota bene nadat Saakasjvili en zijn regering zelf besloten tot de aanval over te gaan. Tegenover Rusland kan de VS het zich nu niet veroorloven militaire steun te verlenen aan Georgië. Openlijke en grootschalige militaire steun verlenen aan Israël zal echter geen probleem zijn, zeker niet als het om Iran gaat, een land dat tot de ‚as van het kwaad’ zou behoren. Het is voor de VS onvoorstelbaar dat Israël een oorlog tegen Iran verliest. Ellian weet dat of zou dat eigenlijk moeten weten.
Met een aanval op Iran dwingt Israël Barack Obama om onvoorwaardelijk voor Israel te kiezen.
Stel Israël bombardeert binnenkort de nucleaire installaties van Iran en dit land slaat terug. Hoe zal Obama reageren? „Eigen schuld dikke bult Israël! Zoek het maar uit“? Nee, want dan kan Obama het presidentschap wel op zijn buik schrijven. Want McCain zal zich wel achter Israël scharen en daar stevige electorale munt uit slaan. Israël, de einige democratie in het Midden-Oosten aan zijn lot overlaten juist op het moment dat je met veel pijn en moeite een nieuwe democratie probeert te vestigen in Irak? Ondenkbaar en niet te verdedigen tegenover de kiezer! Obama en de democraten zullen hun steun moeten betuigen aan Israël, en Obama zal daar, mocht hij president worden, tijdens zijn regeerperiode niet meer onderuit kunnen komen.
Israël wantrouwt Obama. Door nog voor de verkiezingen aan te vallen, nu Bush nog president is en steun (ook al is het met tegenzin) dus gegarandeerd is, kan Israël de verkiezingen ten gunste van McCain beïnvloeden. Zo krijgt Israël dan de Amerikaanse president die het het liefste heeft.
Iran weet dat de VS Israël militair niet zullen laten vallen en zullen daarom vooral via Hezbollah terugslaan.
Een grootschalige oorlog vanaf Iraans grondgebied is dan ook niet te verwachten. Dat moet dan over en/of via Irak gebeuren en daar zit.... precies: de VS! De VS zullen het niet kunnen tolereren Iraanse gevechtsvliegtuigen over Irak te laten vliegen. Andersom kunnen de VS het niet maken Israëlische F16’s te gaan afschieten boven Irak. Een Iraans antwoord zal daarom vooral via Hezbollah komen en daar weet Israël, zoals de geschiedenis ons leert, wel raad mee.
Het is twijfelachtig of een Israëlische aanval tot verdere ontwrichting van de regio zal leiden.
De oorlog in Afghanistan zou tot een ontwrichting leiden, de oorlog in Irak zou tot een ontwrichting leiden. Maar over welke vorm van ontwrichting hebben we het eigenlijk? Het heeft in ieder geval niet tot de val van welke dictatuur dan ook buiten deze landen geleid. De dictaturen in het Midden-Oosten zijn gigantisch resistent gebleken. Als Ellian het over een humanitaire ontwrichting heeft, laat hij dan het beestje gewoon bij zijn naam noemen: Dan hebben we het over nóg een humanitaire catastrofe. Daar heeft Ellian het echter niet over. Misschien omdat hij die helemaal niet verwacht?
Ontkent Israël een aanval dan heeft Iran een probleem.
Als een dief in de nacht vernietigde Israël de nucleaire ambities van Syrië. Het duurde lang voordat Israël indirect en onofficieel toegaf de aanval te hebben uitgevoerd. Dezelfde of een vergelijkbare strategie kan Israël op Iran gaan toepassen: Alles achteraf ontkennen. Vernietigt lsraël één belangrijke nucleaire installatie om tijd te winnen kan het beweren dat er in Iran een atoomongeval moet hebben plaatsgevonden en dat men deze uit schaamte voor het eigen onvermogen als vijandelijk aanval op lsraël probeert af te schuiven. En bewijs dan maar eens dat het anders liep!
Emotioneel.
Het is opvallend dat Afshin Ellian juist nu met deze emotionele, ogenschijnlijk goed doordachte oproep komt. Juist vanwege de timing en zijn hoge intelligentie bekroop mij het onaangename gevoel dat Ellian selectief met zijn kennis en inschattingsvermogen omging toen hij zijn column schreef. Daar is dan vanuit mijn optiek maar één remedie tegen: Tegengas geven en dat opschrijven wat Ellian om welke reden dan ook eventjes ‚vergeten’ was.
Hoe emotioneel de kwestie is voor Ellian blijkt wel uit de laatste twee alinea’s van zijn opiniestuk:
„Met enorme pijn in mijn hart schrijf ik deze teksten over Iran. Een oorlog tegen het regime van Teheran, dus niet tegen de bevolking van Iran, zal hoe dan ook tot verdere ontwrichting van de regio leiden.“
„Het Iraanse volk heeft de afgelopen decennia veel geleden onder de ayatollahs. De bevolking verdient geen oorlog maar een 'regime change'. Hiervoor moet het Westen plannen bedenken. Oorlog moet het laatste redmiddel zijn.“
Ellian gaat uit van een „oorlog tegen het regime, dus niet tegen de bevolking“, om een paar zinnen daarna te schrijven „De bevolking verdient geen oorlog“. Hoe moet ik dit begrijpen? Het Iraanse volk verdient dus geen oorlog tegen zijn regime? Merkwaardig, ook omdat verwacht mag worden dat Israel zich in een oorlog met Iran uitsluitend zal richten op militaire doelen en dus niet op de burgerbevolking. De hoogmoderne maar beperkte militaire capaciteit van Israël laat ook helemaal geen grootschalige conventionele oorlog tegen de Iraanse burgerbevolking toe.
En dan komt Ellian jammer genoeg met het bekende westerse dogma dat het Westen „plannen bedenken“ moet voor een ‚regime change’. Alsof dit ooit geholpen heeft. Landen als de VS proberen met allerlei plannen al vele jaren ‚regime changes’ in het Midden-Oosten te bewerkstelligen. Zonder resultaat. Hier maakt Ellian een cruciale denkfout door er blindelings van uit te gaan dat je met diplomatie en sancties een dictatoriaal regime weg kunt krijgen in het Midden-Oosten. Dat is naïef wensdenken. Noem mij maar één regime op Ellian waarbij dat gelukt is......
Ellian schreef niet al te lang geleden een veel scherper stuk waar hij een harde conclusie aan verbond: „Israël heeft recht om Iran preventief aan te vallen.“
Hij schreef toen onderaan dat stuk: „De internationaalrechtelijke traditie biedt daarom de Israeliërs de mogelijkheid om zich, zelfs preventief, tegen een reële genocidale aanval te verdedigen. Wie een andere oplossing heeft, moet het zeggen.“
En nu komt Ellian zelf met de meest naieve oplossing die je maar kunt bedenken, en waarvan hij diep in zijn hart eigenlijk wel weet dat die niet zal werken. Ellian is bang, bang voor vele onschuldige slachtoffers die kunnen gaan vallen. Begrijpelijk. Maar hoe bang Israël eigenlijk moet zijn voor Iran weet hij ook, dat legde hij namelijk zelf heel goed uit. En hoeveel slachtoffers moet Israël dan wel niet vrezen? Leg je beide columns van Ellian naast elkaar dan kun je niet anders tot de conclusie komen dat Ellian eigenlijk heel precies weet wat Israël moet doen. En dat is aanvallen, op een door Israël zelf bepaald gunstig moment. Ja, en toen Ellian zich realiseerde dat zo’n aanval ook wel eens heel binnenkort zou kunnen plaatsvinden raakte hij in paniek.
Met overigens alle respect en bewondering voor Afshin Ellian.
Brekebeen
